Acht oplossingen voor overvol stroomnet gepresenteerd: 'Flex is de norm'

Dat schrijft demissionair minister Sophie Hermans van Klimaat en Groene Groei (VVD) vandaag aan de Tweede Kamer. De afspraken zijn gemaakt met brancheorganisaties VNO-NCW, MKB-Nederland en de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE).
Een belangrijk aspect is dat het eenvoudiger moet worden voor bedrijven om hun productie te verplaatsen naar buiten de piekmomenten op het stroomnet. Daardoor komt er meer ruimte op het net, en kunnen ook meer bedrijven een aansluiting krijgen. Netbeheerders roepen hier al langer toe op, maar in de praktijk blijkt het voor veel bedrijven ingewikkeld.
De nieuwe plannen hebben mogelijk wel gevolgen voor de betrouwbaarheid van het net. Nu is het zo dat het stroomnet altijd en overal en voor iedereen beschikbaar moet zijn. Maar de nieuwe maatregelen verhogen de kans op storingen of uitval, schrijft Hermans.
Uitbreiden net kost tijd
Het stroomnet zit overvol omdat steeds meer bedrijven, organisaties en huishoudens gebruikmaken van elektriciteit. Vooral op specifieke momenten, zoals tijdens de avondspits, ontstaan knelpunten. Het uitbreiden van het stroomnet kost tijd, daarom is hard nagedacht over het beter benutten van de ruimte die op dit moment al beschikbaar is.
Waarom het loont om te wassen als het waait en de zon schijnt
Daartoe worden flexibele energiecontracten aangepast, zodat ze beter aansluiten bij de praktijk, krijgen bedrijven een hogere vergoeding als ze hun stroomverbruik verplaatsen en komen er regionale tenders voor bedrijven die tijdelijk minder stroom gaan gebruiken bij grote drukte op het net.
Netbeheerders, het bedrijfsleven en de overheid voeren het komend halfjaar gesprekken met de vijftig grootste elektriciteitsverbruikers 'met kansrijk potentieel voor flexibiliteit'.
'Flex als norm'
Volgens minister Hermans moet 'flex' de norm worden. "Ook in het nieuwe energiesysteem zal netcapaciteit een schaars goed blijven", schrijft ze. Het moet daarom normaler worden om flexibel om te gaan met de beschikbare transportcapaciteit op het stroomnet.
Dit is voor sommige bedrijven en organisaties gemakkelijker dan voor andere. Voor een deel van de bedrijven in de industrie is dit waarschijnlijk niet haalbaar, signaleert de minister. Maar met batterijen en laadpalen of laadpleinen kan dit wel. Als die op de goede manier worden aangesloten, 'komt er veel extra ruimte vrij', schrijft Hermans.
RTL Buienradar zendt geregeld het energieweerbericht uit. Zie hier het bericht van 30 januari:

Wel zijn er provincies waar de nieuwe voorstellen niet direct tot verlichting leiden. Met name in Flevoland, Gelderland en Utrecht zal de 'urgente problematiek' blijven bestaan, verwacht de minister.
Schone energie van eigen bodem
De Nederlandse Vereniging van Duurzame Energie (NVDE) zegt trots te zijn om mee te doen aan dit 'aansluitoffensief'. Voorzitter Olof van der Gaag spreekt van een 'doorbraak'.
"Als we bedrijven sneller aansluiten, kunnen zij ook sneller hun ovens op schone stroom laten draaien in plaats van op aardgas, hun elektrische vrachtwagens opladen en hun warmtepompen installeren", zegt Van der Gaag.
Ook kan de nieuwe aanpak volgens hem leiden tot meer energie-onafhankelijkheid. "Op naar een toekomstbestendige economie, met schone energie van eigen bodem en minder fossiele energie uit Rusland of de VS."
'Meebewegen met het weer' kan kosten stroomnet met miljarden drukken
Techniek Nederland denkt dat de druk op het elektriciteitsnet met 25 procent kan afnemen, door gebruik te maken van al bestaande oplossingen. Want opslag van energie, slimme systemen voor energiemanagement en lokale opwek zijn per direct beschikbaar, stelt voorzitter Mark Harbers.
De brancheorganisatie van installateurs vindt het goed dat er nu ook aandacht is voor andere oplossingen dan alleen verzwaring en uitbreiding van het stroomnet. Door het slimmer benutten van de bestaande netcapaciteit is veel mogelijk, aldus Harbers.
"Zo kunnen we 22 miljard euro besparen en voorkomen dat de energierekening van mensen onnodig stijgt door oplopende netkosten." Techniek Nederland vindt vooral dat er meer inzicht moet komen in waar en wanneer er netcongestie optreedt. Dit is belangrijk voor eindgebruikers en installateurs, zodat ze weten waar ze aan toe zijn.
Flexibiliteit belonen
Dat flexibel elektriciteitsgebruik straks meer wordt beloond, juicht Harbers toe. "Bedrijven, huishoudens en instellingen die hun elektriciteitsgebruik aanpassen aan de druk op het elektriciteitsnet, moeten daar financieel voordeel van hebben. De techniek is er, de overheid kan de toepassing ervan nu extra aantrekkelijk maken."

